Ντένης Μακρής: Η σχέση του σημερινού ανθρώπου με την πολιτική είναι αποκομμένη
Ένας πρωινός καφές με τον Διονύση Ντένη Μακρή για να μου αποκαλύψει "Ποιος σκότωσε τον πατέρα μου" στην παράσταση που σκηνοθετεί ο Χρήστος Θεοδωρίδης βασισμένη στο έργο του Εντουάρντ Λουί. Μία συζήτηση για τις παθογένειες της οικογένειας, το πόσο μας διαμορφώνει σαν προσωπικότητες και για εκείνες τις ανομολόγητες συζητήσεις που δεν κάναμε και τις κουβαλάμε για το υπόλοιπο της ζωής μας.
Τι είναι αυτό που διαπραγματεύεται ο τίτλος του βιβλίου;
- Το έργο είναι γραμμένο σαν μονόλογος καταρχάς, όπου ο γιος Εντουάρντ Λουί επειδή πρόκειται και για αυτοβιογραφικό έργο, αποφασίζει έχοντας μεγαλώσει πια, να επισκεφθεί τον πατέρα του και να του πει κατά κύριο λόγο όσα δεν μπόρεσε να του πει μικρότερος. Έχει σπουδάσει, έχει φτιάξει την ζωή του, έχει κατασταλάξει ως προς την σεξουαλικότητά του και πλέον χωρίς τον φόβο του παιδιού αποφασίζει να συνομιλήσει με τον πατέρα του. Αυτό που θα συναντήσει είναι ένας άνθρωπος μεσήλικας, σακατεμένος ψυχολογικά και κυρίως σωματικά.. ουσιαστικά η συνάντηση τους παλινδρομεί ανάμεσα σε ευχάριστες και δυσάρεστες αναμνήσεις αλλά αποκαλύπτει και τη μαγεία των ανθρώπων που αλλάζουν αλλά ίσως είναι πια αργά.
Θα ήθελες να μου μιλήσεις για την σχέση πατέρα- γιου που βλέπουμε στο βιβλίο;
- Πρόκειται για μία πολύ πυρηνική σχέση που αυτό όμως καταλήγει να επηρεάζει και όλες τις άλλες σχέσεις που έχουμε με την οικογένεια μας και τις κοντινές μας γενικότερα. Συνήθως απ'τις πιο βαθειές σχέσεις ξεπετάγονται και γεννιούνται τόσα πολλά άλλα πράγματα που όταν δει κάποιος την παράσταση θα του θυμίσει σίγουρα κάτι οικείο.
H οικογένεια είναι ίσως η πιο βαθιά και παραδοσιακή σχέση ιδίως όταν μιλάμε για την ελληνική;
- Η εστία της οικογένειας είναι από τις πιο κυρίαρχες στον τρόπο που κατασκευάζουμε τους ρόλους. Οποιαδήποτε μικρή κοινωνία είναι και πιο εύκολο να κατασκευάσει τέτοιους ρόλους γιατί αντίστοιχα κι οι οπτικές είναι κι αυτές κοντόφθαλμες. Η οικογένεια είναι αυτή απ' όπου πηγάζει κυρίως η κατασκευή του καλού γιου, του καλού μαθητή, του γιου ή της κορης που ακόμα θα λάβει το ρόλο και του κηδεμόνα προς τους γονεις και έτσι δημιουργούνται αυτές οι πρωτογενείς κατασκευές οι οποίες προεκτείνονται και στην κοινωνία.
"Είμαστε αυτό που δεν κάναμε, επειδή ο κόσμος ή η κοινωνία μας εμπόδισαν". Θα ήθελες να μου σχολιάσεις αυτή τη φράση;
- Όπως στην οικογένεια έτσι και στην κοινωνία καταλήγουμε να συνάπτουμε σχέσεις και να διαμορφώνουμε προσωπικότητα μέσα απ' αυτά που τελικά δε λέμε. Μέσα απ' αυτά που θάβουμε, που καταπιέζουμε. Και τελικά μας στριμώχνουμε πείθοντας το εαυτό μας για τα σωστά, τα άρτια, και τα βολικά στα μάτια των άλλων. Των γονιών, των αγαπημένων, των φίλων και κάπως έτσι πολλαπλασιάζονται άνθρωποι οι οποίοι δε ξέρουν να μιλήσουν για τον εαυτό τους, γιατί πολύ απλά δε ξέρουν ποιος είναι εαυτός τους.
Ποια είναι η σχέση του σημερινού ανθρώπου με την πολιτική;
- Η σχέση του σημερινού ανθρώπου με την πολιτική είναι αποκομμένη ,γιατί είναι αποκομμένη και μ' αυτή την προσωπική φωνή που λέμε. Όσο πιο βαθιά θαμμένη είναι αυτή η πιο ευαίσθητη εκδοχή μας που δεν είναι πια συνδεδεμένη μ' αυτήν την αυθεντικότητα που είχαμε ως παιδιά, τόσο είναι και αντίστοιχα αποκομμένη η πολιτική μας φωνή. Οσο συνδεδεμένοι είμαστε εμείς με μια αλήθεια μας, αντίστοιχα είναι και η πολιτική μας απεικόνιση.
Πρόκειται για έναν νέο συγγραφέα που πιστεύεις ότι οφείλεται η επιτυχία του και γίνονται παραστάσεις έργα του;
- Ο Εντουάρντ Λουί επιχείρησε να ξεκινήσει να γράφει fiction-μυθοπλασία και με το που έγραψε τις πρώτες λέξεις αναρωτήθηκε πώς γίνεται να γράψω για ψεύτικα πρόσωπα όταν τα αληθινά της ζωής μου με καίνε τόσο βαθιά; Έτσι ξεκίνησε να γράφει για το πώς μεγάλωσε και πώς ήθελε να ζήσει μία άλλη ζωή απ' αυτή που έζησε επειδή ακριβώς οι δικοί του άνθρωποι ήθελαν να είναι ένας άλλος απ' αυτό που ήταν. Έτσι αποτύπωσε την καρδιά της λαχτάρας του και ακούμπησε πολλούς ανθρώπους που μεγάλωσαν έτσι.
Θα ήθελες να μου μιλήσεις για την συνεργασία με την ομάδα (Ορχήστρα των μικρών πραγμάτων) αλλά και με τον Γιώργο επί σκηνής;
- Ήταν απ' τα πιο αβίαστα και εύκολα πράγματα λόγω του κώδικα επικοινωνίας που είχαμε αναπτύξει με τον Γιώργο αλλά και με τον Χρήστο και την Ξένια. Παρ' όλο που το υλικό ήταν πολύ δύσκολο απ' την άποψη του πώς συνταιριάζεις τις προσωπικές μνήμες σου με εκείνες του Λουί. Δραματουργικά αλλά και υποκριτικά. Άρα από την μία είχα την χαρά να συνδυάζω ένα κοινό κώδικα και μία αβίαστη διάθεση του πώς συννενοούμαι κι από την άλλη είχε αυτό το βάθος της ενδοσκόπησης και της μνήμης που έπρεπε να επισκεφθούμε προσωπικά εμείς. Αυτά μαζί έδωσαν ένα πλούσιο και συγκινητικό αποτέλεσμα.
Στις μέρες μας η ανάγκη για δικαιοσύνη και ισότητα μοιάζει πιο επιτακτική από ποτέ;
- Ναι γιατί το καινούργιο που γεννιέται πάντα προσπαθεί να υπάρξει έναντι του παλιού. Να το φάει. Κάθε μετάβαση σε οποιαδήποτε ιστορική εποχή είχε πολύ πόνο και πολύ βία στην προσπάθεια να βρει νέα ονόματα και δομές για να κατηγοριοποιηθεί.
Θα ήθελες να μου πεις και λίγα για το νέο σου εγχείρημα "Ο Danny και η βαθιά μπλε θάλασσα" του John Patrick;
-Πρόκειται επίσης για ένα έργο πολύ προσωπικό, έντονο και με μία βία που φέρει. Είναι δύο άνθρωποι που συναντιούνται τυχαία σ' ένα μπαρ στο Μπρονξ και ανάμεσα από ποτά, εξομολογήσεις και αποκαλύψεις φαίνεται ότι λαχταρούν μία βαθύτερη σύνδεση μεταξύ τους. Αυτό που βιώνουν σε σχέση με όποια κακοποίηση έχουν υποστεί μοιάζει εδώ να το ξεπερνάνε, να το υπερβαίνουν και να θέλουν να σώσουν μέσα από τον άλλο κάτι.