H Mατίνα Περγιουδάκη μου μιλάει για την γαλλική κωμωδία που συμμετέχει αυτό το καιρό "Κνοκ ή ο θρίαμβος της ιατρικής" του Ζυλ Ρομαίν σε σκηνοθεσία Αργυρώς Χιώτη. Συζήτησα μαζί της για την παράσταση, το σατιρικό στοιχείο που επικρατεί, τους πολυπρόσωπους ήρωες που την απαρτίζουν αλλά και το ασυνείδητο "καταναλώνω άρα υπάρχω" που επικρατεί στις μέρες μας..
Θα ήθελες να μας συστήσεις το έργο;
Ο Κνοκ είναι μία γαλλική κωμωδία γραμμένη το 1923 η οποία μας μιλάει για έναν γιατρό που φεύγει από μία επαρχιακή πόλη και αφήνει το ιατρείο του σε κάποιον που δεν είμαστε ακριβώς σίγουροι αν είναι γιατρός. Στην διάρκεια του έργου παρακολουθούμε την χειραγώγηση των κατοίκων, μέσω διαφόρων κόλπων και τεχνασμάτων αλλά και μέσω μίας στρατηγικής πατροναριστικής. Αυτό που για εμένα κάνει ενδιαφέρον το έργο είναι το πόσο ευκολόπιστοι και αφελείς είναι οι κάτοικοι απέναντι του. Πόσο η ησυχία στην οποία διαβιώνουν τους δημιουργεί ευκολία στο να καταπιούν τα πορίσματα του γιατρού Κνοκ. Μοιάζουν σαν να μην έχουν ταυτότητα και μέσω της ασθένειας να αποκτούν.
Είναι το έργο μία σάτιρα προς το μάρκετινγκ και την εποχή που ζούμε;
Ναι φυσικά γι' αυτό λέω ότι τους δίνει "ταυτότητα" ο γιατρός και έτσι νιώθουν να υπάρχουν ως άτομα.. και το ενδιαφέρον είναι, ότι όλο αυτό γίνεται μέσων μίας διαδικασίας πώλησης. Η άγνοιά τους, τους διαβρώνει και εύκολα πιστεύουν ότι ναι είναι ασθενείς. Οι μέθοδοι που χρησιμοποιεί για να πείσει ο Κνοκ υπάρχουν όντως βιβλία και εγχειρίδια πειθούς. Είναι και λίγο τρομακτικό, είναι μία ιλαροτραγική πραγματικότητα όμως.
Πόσο εύκολο είναι να παραπλανηθούμε απ' τους κανόνες αγοράς που μας ορίζουν;
Νομίζω ότι όταν υπάρχει μόνιμα μία αίσθηση μη πληρότητας, πλήξης και όλη αυτή η ταχύτητα πραγμάτων που συμβαίνει γύρω μας, δεν καταλαβαίνουμε ποιά είναι η επιθυμία μας η πραγματική. Η παραπλάνηση έπεται ως φυσικό αποτέλεσμα μέσα στο χάος των υπερβολικών επιλογών. Επιλογές και ανάγκες που δημιουργούνται απ' έξω. Δεν είμαι σίγουρη αν είναι πραγματικές. Υπάρχει ασυνείδητα το "καταναλώνω άρα υπάρχω". Γινόμαστε ευάλωτοι και ευκολόπιστοι. Μοιάζουμε να χρειαζόμαστε μεγαλύτερη διάκριση, για να καταλάβουμε τί πραγματικά χρειαζόμαστε.
Ενώ είναι γραμμένο το 1923 είναι επίκαιρο και στο σήμερα, βρήκες κοινά σημεία;
Φυσικά και λόγω της πανδημίας που περάσαμε σχετικά πρόσφατα σε συνδυασμό με την πανδημία που υπήρχε τότε ίσως έχει επηρεάσει τον τρόπο που έχει γραφτεί. Ενδιαφέρον για εμένα είχε η έρευνα που κάναμε για τον συγγραφέα που κατατάσσεται σ' ένα ρεύμα που λέγεται ουνανιμισμός και ο ίδιος θεωρείται ένα ειρηνοποιός και γι' αυτό η δράση της ιστορίας τοποθετείται σε μία φιλήσυχη επαρχία όπου ξαφνικά όλο αυτό ταράζεται. Επίσης ο συγγραφέας πρεσβεύει κάτι ειρηνικό όπου αυτό για κάθε εποχή κρύβει κάτι το επαναστατικό. Με κέντρισε επίσης το πολυπρόσωπο των ηρώων, ο σαρκασμός και η φάρσα που υπάρχει. Έχοντας ξανασυνεργαστεί με την Αργυρώ, γνώριζα ότι έχει μία ματιά που θα φέρει τα πράγματα στο εδώ και τώρα μ' ένα χιούμορ που σου κλείνει το μάτι και σου γαργαλάει το νου. Έτσι δημιουργήσαμε την συνθήκη ενός πειράματος. Αυτό έκανε το έργο ακόμη πιο ενδιαφέρον.
Θα ήθελες να μου μιλήσεις για τις ιδιομορφίες της γαλλικής κωμωδίας;
Οι Γάλλοι θεατρικοί όπως ο Μαριβώ και ο Μολιέρος συνήθιζαν να σατιρίζουν κυρίως. Να δημιουργούν από ένα θέμα μία ιστορία που σατιρίζει τους ανθρώπους που πάσχουν και πέφτουν θύματα από κάποιον, αλλά φυσικά σατίριζαν και τον κυρίαρχο- εξουσιαστή. Έτσι αυτό το δίπολο αποκτά ένα ενδιαφέρον.
Σχολίασε μου την νέα θέση της Αργυρώς Χιώτη ως Καλλιτεχνικής διευθύντριας.
Έχω εννοείται μεγάλη χαρά γιατί η Αργυρώ είναι ένας πολύ όμορφος άνθρωπος που αγαπά πολύ αυτό που κάνει και εργάζεται σοβαρά, και ενώ είναι άνθρωπος ήπιων τόνων, ταυτόχρονα είναι δυναμική και ξέρει να παίρνει αποφάσεις με ουσία και αξίες. Έχει σημαντικές ιδέες και καινοτόμες και νομίζω ότι όσο μπορεί σ' έναν τέτοιο θεσμό θα επιδιώξει να δημιουργήσει ανανεωτικές συνθήκες και έργο, με σεβασμό στους προκατόχους της.